Cúm A tăng mạnh mùa giao mùa: Cách phân biệt với cảm lạnh và test nhanh tại nhà

Cúm A đang tăng mạnh lúc giao mùa, nhất là ở trẻ nhỏ. Cách phân biệt cúm A với cảm lạnh, khi nào nên test nhanh cúm A/B và dấu hiệu cần đưa đi viện ngay.

Cúm A đang tăng mạnh trong thời điểm giao mùa, đặc biệt ở trẻ nhỏ. Bài viết giúp bạn nhận biết triệu chứng cúm A, phân biệt với cảm lạnh thông thường, biết khi nào nên test nhanh cúm A/B tại nhà và những dấu hiệu nguy hiểm cần đưa đi viện ngay.

Cúm A đang tăng nhanh thế nào?

Thời điểm giao mùa thu – đông năm 2026, số ca cúm A tăng rõ rệt. Tại Bệnh viện Nhi Trung ương, số trẻ dương tính cúm A tăng từ 106 ca ở tuần 35 lên 779 ca ở tuần 40, tức hơn 7 lần chỉ trong 5 tuần. Số trẻ phải nhập viện cũng tăng từ 18 lên 124 ca.

Theo bản tin khu vực tháng 9/2026 của WHO, hoạt động cúm tại Tây Thái Bình Dương đang gia tăng, với cúm A(H3) chiếm tỷ lệ lớn nhất, tiếp theo là A(H1N1) và cúm B. Các bác sĩ nhận định xu hướng tăng chưa có dấu hiệu đạt đỉnh.

Phân biệt cúm A với cảm lạnh thông thường

Đặc điểm	Cúm A	Cảm lạnh
Khởi phát	Đột ngột, trong vài giờ	Từ từ, trong 1–2 ngày
Sốt	Thường cao 38,5–40°C	Không sốt hoặc sốt nhẹ
Đau nhức cơ thể	Rõ, đau mỏi toàn thân	Nhẹ hoặc không có
Mệt mỏi	Nhiều, có thể kéo dài 1–2 tuần	Nhẹ
Nghẹt mũi, hắt hơi	Đôi khi	Thường gặp
Biến chứng	Có thể viêm phổi, viêm cơ tim	Hiếm

Triệu chứng hai bệnh có thể chồng lấn, nên cách chắc chắn nhất là làm xét nghiệm.

Test nhanh cúm A/B: khi nào nên làm?

Test nhanh cúm A/B phát hiện kháng nguyên virus từ dịch mũi hoặc dịch họng, cho kết quả sau khoảng 10–15 phút.

• Thời điểm tốt nhất: trong 1–3 ngày đầu có triệu chứng, khi lượng virus cao nhất.
• Lấy mẫu đúng cách: đưa que lấy mẫu theo đúng độ sâu hướng dẫn, xoay nhẹ 5–10 vòng; đọc kết quả đúng thời gian ghi trên hộp.
• Kết quả âm tính nhưng vẫn sốt cao: có thể do lấy mẫu chưa đạt hoặc test quá sớm; nên test lại sau 24 giờ hoặc đi khám.
• Kết quả dương tính: liên hệ bác sĩ sớm. Thuốc kháng virus cúm hiệu quả nhất khi dùng trong 48 giờ đầu và phải có chỉ định của bác sĩ.

Ai dễ biến chứng nặng khi mắc cúm A?

• Trẻ dưới 5 tuổi, đặc biệt dưới 2 tuổi
• Người trên 65 tuổi
• Phụ nữ mang thai
• Người có bệnh nền: hen, bệnh phổi, tim mạch, đái tháo đường, béo phì

Dấu hiệu cúm A cần đưa đi viện ngay

• Khó thở, thở nhanh, phải thở bằng bụng; SpO2 dưới 95% khi đo bằng máy kẹp ngón tay
• Sốt cao trên 39°C không hạ sau khi dùng thuốc, hoặc sốt kéo dài quá 3 ngày
• Co giật, li bì, lơ mơ, khó đánh thức
• Đau ngực, môi hoặc đầu chi tím tái
• Trẻ bỏ bú, bỏ ăn, tiểu ít

Chăm sóc và phòng cúm A cho cả nhà

• Tiêm vắc xin cúm mỗi năm một lần: cho người từ 6 tháng tuổi trở lên, ưu tiên trẻ nhỏ, người cao tuổi và người có bệnh nền. Virus cúm biến đổi liên tục nên vắc xin được cập nhật hằng năm.
• Hạ sốt và bù nước: nghỉ ngơi, uống đủ nước, hạ sốt theo hướng dẫn của bác sĩ. Không tự ý dùng kháng sinh vì cúm do virus gây ra.
• Hạn chế lây lan: đeo khẩu trang, rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn, cho trẻ ở nhà khi đang sốt.
• Theo dõi tại nhà: đo nhiệt độ nhiều lần trong ngày; người có bệnh nền nên theo dõi thêm SpO2.

Tủ thuốc gia đình mùa cúm A

Một bộ dụng cụ cơ bản giúp phát hiện sớm và theo dõi đúng cách: test nhanh cúm A/B, nhiệt kế điện tử, máy đo SpO2 kẹp ngón tay, khẩu trang y tế và dung dịch sát khuẩn tay.

Gợi ý sản phẩm mùa cúm tại YTế Gia Đình 24h

Sản phẩm	Công dụng	Giá tham khảo
Khay test nhanh CÚM 3in1 Flu A/B & COVID FASTEP	Một lần lấy mẫu phát hiện cúm A, cúm B và COVID-19	50.000đ
Khay test nhanh CÚM 5in1 Flu A/B – RSV & ADV – COVID FASTEP	Thêm RSV và Adenovirus, hữu ích khi trẻ sốt, ho	70.000đ
STANDARD™ Q Influenza A/B Test	Test nhanh cúm A/B của SD Biosensor	76.230đ
Nhiệt kế điện tử OMRON MC 246	Theo dõi nhiệt độ hằng ngày	90.000đ
Nhiệt kế hồng ngoại đo trán Microlife FR1MF1	Đo nhanh, không tiếp xúc, tiện cho trẻ nhỏ	900.000đ
Máy đo SpO2 CONTEC CMS50-PRO	Theo dõi nồng độ oxy máu khi có ho, khó thở	294.000đ
Khẩu trang than hoạt tính 4 lớp ASIAMASK	Hạn chế lây lan giọt bắn đường hô hấp	35.000đ

Cúm A thường tự khỏi sau 5–7 ngày ở người khỏe mạnh, nhưng có thể diễn tiến nặng ở trẻ nhỏ, người cao tuổi và người có bệnh nền. Chủ động test nhanh, theo dõi sát và tiêm vắc xin hằng năm là cách bảo vệ cả gia đình trong mùa cúm A. Liên hệ YTế Gia Đình 24h qua hotline 0906 957 318 để được tư vấn test nhanh cúm.

Bài viết chỉ mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán và điều trị của bác sĩ.